कनकधारा स्तोत्र Kanakadhara Stotram
लक्ष्मी की "कनकधारा" स्तुति: अठारह श्लोकों में उनके कटाक्ष की महिमा, जो विष्णु पर टिका रहता है और सम्पत्ति-कल्याण देता है; अन्त में नमस्कार और नित्य पाठ का फल। परम्परा कहती है कि शङ्कर ने एक निर्धन स्त्री के लिए इसे गाया और सोने के आँवले बरसे।
- देवता माँ लक्ष्मी
- प्रकार स्तोत्र
- भाषा संस्कृत
- परम्परा स्मार्त
- स्रोत श्री शंकराचार्य ग्रन्थावली, खण्ड 18 — श्री वाणी विलास प्रेस, श्रीरंगम — Vol. 18, pp. 70–74 (scan pages 82–86)
स्रोत-आधारित पाठ सम्पादकीय जाँच
मूल पाठ
सुनें और अभ्यास करें
कृत्रिम (मशीनी) आवाज़ — उच्चारण में त्रुटि हो सकती है; रिकॉर्डिंग को प्राथमिकता दें।
कुंजियाँ (जब प्लेयर पर फ़ोकस हो): ← और → पिछला या अगला पद, स्पेस चलाएँ या रोकें।
यहाँ उच्चारण ऑडियो उपलब्ध नहीं है: इस पाठ की रिकॉर्डिंग अभी नहीं है और इस ब्राउज़र में संस्कृत या हिन्दी की आवाज़ नहीं है।
श्लोक 1
अङ्गं हरे पुलकभूषणमाश्रयन्तीaṅgaṃ hare pulakabhūṣaṇamāśrayantīଅଙ୍ଗଂ ହରେ ପୁଲକଭୂଷଣମାଶ୍ରଯନ୍ତୀ
भृङ्गाङ्गनेव मुकुलाभरणं तमालम् ।bhṛṅgāṅganeva mukulābharaṇaṃ tamālam |ଭୃଙ୍ଗାଙ୍ଗନେବ ମୁକୁଲାଭରଣଂ ତମାଲମ୍ ।
अङ्गीकृताखिलविभूतिरपाङ्गलीलाaṅgīkṛtākhilavibhūtirapāṅgalīlāଅଙ୍ଗୀକୃତାଖିଲବିଭୂତିରପାଙ୍ଗଲୀଲା
माङ्गल्यदास्तु मम मङ्गलदेवतायाः ॥ १ ॥māṅgalyadāstu mama maṅgaladevatāyāḥ || 1 ||ମାଙ୍ଗଲ୍ଯଦାସ୍ତୁ ମମ ମଙ୍ଗଲଦେବତାଯାଃ ॥ 1 ॥
श्लोक 2
मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेःmugdhā muhurvidadhatī vadane murāreḥମୁଗ୍ଧା ମୁହୁର୍ବିଦଧତୀ ବଦନେ ମୁରାରେଃ
प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि ।prematrapāpraṇihitāni gatāgatāni |ପ୍ରେମତ୍ରପାପ୍ରଣିହିତାନି ଗତାଗତାନି ।
मालादृशोर्मधुकरीव महोत्पले याmālādṛśormadhukarīva mahotpale yāମାଲାଦୃଶୋର୍ମଧୁକରୀବ ମହୋତ୍ପଲେ ଯା
सा मे श्रियं दिशतु सागरसम्भवायाः ॥ २ ॥sā me śriyaṃ diśatu sāgarasambhavāyāḥ || 2 ||ସା ମେ ଶ୍ରିଯଂ ଦିଶତୁ ସାଗରସମ୍ଭବାଯାଃ ॥ 2 ॥
श्लोक 3
विश्वामरेन्द्रपदविभ्रमदानदक्ष-viśvāmarendrapadavibhramadānadakṣa-ବିଶ୍ବାମରେନ୍ଦ୍ରପଦବିଭ୍ରମଦାନଦକ୍ଷ-
मानन्दहेतुरधिकं मुरविद्विषोऽपि ।mānandaheturadhikaṃ muravidviṣo'pi |ମାନନ୍ଦହେତୁରଧିକଂ ମୁରବିଦ୍ବିଷୋଽପି ।
ईषन्निषीदतु मयि क्षणमीक्षणार्द्ध-īṣanniṣīdatu mayi kṣaṇamīkṣaṇārddha-ଈଷନ୍ନିଷୀଦତୁ ମଯି କ୍ଷଣମୀକ୍ଷଣାର୍ଦ୍ଧ-
मिन्दीवरोदरसहोदरमिन्दिरायाः ॥ ३ ॥mindīvarodarasahodaramindirāyāḥ || 3 ||ମିନ୍ଦୀବରୋଦରସହୋଦରମିନ୍ଦିରାଯାଃ ॥ 3 ॥
श्लोक 4
आमीलिताक्षमधिगम्य मुदा मुकुन्द-āmīlitākṣamadhigamya mudā mukunda-ଆମୀଲିତାକ୍ଷମଧିଗମ୍ଯ ମୁଦା ମୁକୁନ୍ଦ-
मानन्दकन्दमनिमेषमनङ्गतन्त्रम् ।mānandakandamanimeṣamanaṅgatantram |ମାନନ୍ଦକନ୍ଦମନିମେଷମନଙ୍ଗତନ୍ତ୍ରମ୍ ।
आकेकरस्थितकनीनिकपक्ष्मनेत्रंākekarasthitakanīnikapakṣmanetraṃଆକେକରସ୍ଥିତକନୀନିକପକ୍ଷ୍ମନେତ୍ରଂ
भूत्यै भवेन्मम भुजङ्गशयाङ्गनायाः ॥ ४ ॥bhūtyai bhavenmama bhujaṅgaśayāṅganāyāḥ || 4 ||ଭୂତ୍ଯୈ ଭବେନ୍ମମ ଭୁଜଙ୍ଗଶଯାଙ୍ଗନାଯାଃ ॥ 4 ॥
श्लोक 5
बाह्वन्तरे मधुजितः श्रितकौस्तुभेयाbāhvantare madhujitaḥ śritakaustubheyāବାହ୍ବନ୍ତରେ ମଧୁଜିତଃ ଶ୍ରିତକୌସ୍ତୁଭେଯା
हारावलीव हरिनीलमयी विभाति ।hārāvalīva harinīlamayī vibhāti |ହାରାବଲୀବ ହରିନୀଲମଯୀ ବିଭାତି ।
कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमालाkāmapradā bhagavato'pi kaṭākṣamālāକାମପ୍ରଦା ଭଗବତୋଽପି କଟାକ୍ଷମାଲା
कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ ५ ॥kalyāṇamāvahatu me kamalālayāyāḥ || 5 ||କଲ୍ଯାଣମାବହତୁ ମେ କମଲାଲଯାଯାଃ ॥ 5 ॥
श्लोक 6
कालाम्बुदालिललितोरसि कैटभारे-kālāmbudālilalitorasi kaiṭabhāre-କାଲାମ୍ବୁଦାଲିଲଲିତୋରସି କୈଟଭାରେ-
र्धाराधरे स्फुरति यत्तटिदङ्गनेव ।rdhārādhare sphurati yattaṭidaṅganeva |ର୍ଧାରାଧରେ ସ୍ଫୁରତି ଯତ୍ତଟିଦଙ୍ଗନେବ ।
मातुः समस्तजगता महनीयमूर्ति-mātuḥ samastajagatā mahanīyamūrti-ମାତୁଃ ସମସ୍ତଜଗତା ମହନୀଯମୂର୍ତି-
र्भद्राणि मे दिशतु भार्गवनन्दनायाः ॥ ६ ॥rbhadrāṇi me diśatu bhārgavanandanāyāḥ || 6 ||ର୍ଭଦ୍ରାଣି ମେ ଦିଶତୁ ଭାର୍ଗବନନ୍ଦନାଯାଃ ॥ 6 ॥
श्लोक 7
प्राप्तं पदं प्रथमतः खलु यत्प्रभावा-prāptaṃ padaṃ prathamataḥ khalu yatprabhāvā-ପ୍ରାପ୍ତଂ ପଦଂ ପ୍ରଥମତଃ ଖଲୁ ଯତ୍ପ୍ରଭାବା-
न्माङ्गल्यभाजि मधुमाथिनि मन्मथेन ।nmāṅgalyabhāji madhumāthini manmathena |ନ୍ମାଙ୍ଗଲ୍ଯଭାଜି ମଧୁମାଥିନି ମନ୍ମଥେନ ।
मय्यापतेत्तदिह मन्थरमीक्षणार्धंmayyāpatettadiha mantharamīkṣaṇārdhaṃମଯ୍ଯାପତେତ୍ତଦିହ ମନ୍ଥରମୀକ୍ଷଣାର୍ଧଂ
मन्दालसं मकरालयकन्यकायाः ॥ ७ ॥mandālasaṃ makarālayakanyakāyāḥ || 7 ||ମନ୍ଦାଲସଂ ମକରାଲଯକନ୍ଯକାଯାଃ ॥ 7 ॥
श्लोक 8
दद्याद्दयानुपवनो द्रविणाम्बुधारा-dadyāddayānupavano draviṇāmbudhārā-ଦଦ୍ଯାଦ୍ଦଯାନୁପବନୋ ଦ୍ରବିଣାମ୍ବୁଧାରା-
मस्मिन्न किञ्चन विहंगशिशौ विषण्णे ।masminna kiñcana vihaṃgaśiśau viṣaṇṇe |ମସ୍ମିନ୍ନ କିଞ୍ଚନ ବିହଂଗଶିଶୌ ବିଷଣ୍ଣେ ।
दुष्कर्मधर्ममपनीय चिराय दूरंduṣkarmadharmamapanīya cirāya dūraṃଦୁଷ୍କର୍ମଧର୍ମମପନୀଯ ଚିରାଯ ଦୂରଂ
नारायणप्रणयिनीनयनाम्बुवाहः ॥ ८ ॥nārāyaṇapraṇayinīnayanāmbuvāhaḥ || 8 ||ନାରାଯଣପ୍ରଣଯିନୀନଯନାମ୍ବୁବାହଃ ॥ 8 ॥
श्लोक 9
इष्टाविशिष्टमतयोऽपि यया दयार्द्र-iṣṭāviśiṣṭamatayo'pi yayā dayārdra-ଇଷ୍ଟାବିଶିଷ୍ଟମତଯୋଽପି ଯଯା ଦଯାର୍ଦ୍ର-
दृष्ट्या त्रिविष्टपपदं सुलभं लभन्ते ।dṛṣṭyā triviṣṭapapadaṃ sulabhaṃ labhante |ଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ତ୍ରିବିଷ୍ଟପପଦଂ ସୁଲଭଂ ଲଭନ୍ତେ ।
दृष्टिः प्रहृष्टकमलोदरदीप्तिरिष्टांdṛṣṭiḥ prahṛṣṭakamalodaradīptiriṣṭāṃଦୃଷ୍ଟିଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟକମଲୋଦରଦୀପ୍ତିରିଷ୍ଟାଂ
पुष्टिं कृषीष्ट मम पुष्करविष्टरायाः ॥ ९ ॥puṣṭiṃ kṛṣīṣṭa mama puṣkaraviṣṭarāyāḥ || 9 ||ପୁଷ୍ଟିଂ କୃଷୀଷ୍ଟ ମମ ପୁଷ୍କରବିଷ୍ଟରାଯାଃ ॥ 9 ॥
श्लोक 10
गीर्देवतेति गरुडध्वजसुन्दरीतिgīrdevateti garuḍadhvajasundarītiଗୀର୍ଦେବତେତି ଗରୁଡଧ୍ବଜସୁନ୍ଦରୀତି
शाकम्भरीति शशिशेखरवल्लभेति ।śākambharīti śaśiśekharavallabheti |ଶାକମ୍ଭରୀତି ଶଶିଶେଖରବଲ୍ଲଭେତି ।
सृष्टिस्थितिप्रलयकेलिषु संस्थितायैsṛṣṭisthitipralayakeliṣu saṃsthitāyaiସୃଷ୍ଟିସ୍ଥିତିପ୍ରଲଯକେଲିଷୁ ସଂସ୍ଥିତାଯୈ
तस्यै नमस्त्रिभुवनैकगुरोस्तरुण्यै ॥ १० ॥tasyai namastribhuvanaikagurostaruṇyai || 10 ||ତସ୍ଯୈ ନମସ୍ତ୍ରିଭୁବନୈକଗୁରୋସ୍ତରୁଣ୍ଯୈ ॥ 10 ॥
श्लोक 11
श्रुत्यै नमोऽस्तु शुभकर्मफलप्रसूत्यैśrutyai namo'stu śubhakarmaphalaprasūtyaiଶ୍ରୁତ୍ଯୈ ନମୋଽସ୍ତୁ ଶୁଭକର୍ମଫଲପ୍ରସୂତ୍ଯୈ
रत्यै नमोऽस्तु रमणीयगुणार्णवायै ।ratyai namo'stu ramaṇīyaguṇārṇavāyai |ରତ୍ଯୈ ନମୋଽସ୍ତୁ ରମଣୀଯଗୁଣାର୍ଣବାଯୈ ।
शक्त्यै नमोऽस्तु शतपत्रनिकेतनायैśaktyai namo'stu śatapatraniketanāyaiଶକ୍ତ୍ଯୈ ନମୋଽସ୍ତୁ ଶତପତ୍ରନିକେତନାଯୈ
पुष्ट्यै नमोऽस्तु पुरुषोत्तमवल्लभायै ॥ ११ ॥puṣṭyai namo'stu puruṣottamavallabhāyai || 11 ||ପୁଷ୍ଟ୍ଯୈ ନମୋଽସ୍ତୁ ପୁରୁଷୋତ୍ତମବଲ୍ଲଭାଯୈ ॥ 11 ॥
श्लोक 12
नमोऽस्तु नालीकनिभाननायैnamo'stu nālīkanibhānanāyaiନମୋଽସ୍ତୁ ନାଲୀକନିଭାନନାଯୈ
नमोऽस्तु दुग्धोदधिजन्मभूम्यै ।namo'stu dugdhodadhijanmabhūmyai |ନମୋଽସ୍ତୁ ଦୁଗ୍ଧୋଦଧିଜନ୍ମଭୂମ୍ଯୈ ।
नमोऽस्तु सोमामृतसोदरायैnamo'stu somāmṛtasodarāyaiନମୋଽସ୍ତୁ ସୋମାମୃତସୋଦରାଯୈ
नमोऽस्तु नारायणवल्लभायै ॥ १२ ॥namo'stu nārāyaṇavallabhāyai || 12 ||ନମୋଽସ୍ତୁ ନାରାଯଣବଲ୍ଲଭାଯୈ ॥ 12 ॥
श्लोक 13
सपत्कराणि सकलेन्द्रियनन्दनानिsapatkarāṇi sakalendriyanandanāniସପତ୍କରାଣି ସକଲେନ୍ଦ୍ରିଯନନ୍ଦନାନି
साम्राज्यदानविभवानि सरोरुहाक्षि ।sāmrājyadānavibhavāni saroruhākṣi |ସାମ୍ରାଜ୍ଯଦାନବିଭବାନି ସରୋରୁହାକ୍ଷି ।
त्वद्वन्दनानि दुरिताहरणोद्यतानिtvadvandanāni duritāharaṇodyatāniତ୍ବଦ୍ବନ୍ଦନାନି ଦୁରିତାହରଣୋଦ୍ଯତାନି
मामेव मातरनिशं कलयन्तु मान्ये ॥ १३ ॥māmeva mātaraniśaṃ kalayantu mānye || 13 ||ମାମେବ ମାତରନିଶଂ କଲଯନ୍ତୁ ମାନ୍ଯେ ॥ 13 ॥
श्लोक 14
यत्कटाक्षसमुपासनाविधिःyatkaṭākṣasamupāsanāvidhiḥଯତ୍କଟାକ୍ଷସମୁପାସନାବିଧିଃ
सेवकस्य सकलार्थसम्पदः ।sevakasya sakalārthasampadaḥ |ସେବକସ୍ଯ ସକଲାର୍ଥସମ୍ପଦଃ ।
संतनोति वचनाङ्गमानसै-saṃtanoti vacanāṅgamānasai-ସଂତନୋତି ବଚନାଙ୍ଗମାନସୈ-
स्त्वां मुरारिहृदयेश्वरीं भजे ॥ १४ ॥stvāṃ murārihṛdayeśvarīṃ bhaje || 14 ||ସ୍ତ୍ବାଂ ମୁରାରିହୃଦଯେଶ୍ବରୀଂ ଭଜେ ॥ 14 ॥
श्लोक 15
सरसिजनिलये सरोजहस्तेsarasijanilaye sarojahasteସରସିଜନିଲଯେ ସରୋଜହସ୍ତେ
धवलतमांशुकगन्धमाल्यशोभे ।dhavalatamāṃśukagandhamālyaśobhe |ଧବଲତମାଂଶୁକଗନ୍ଧମାଲ୍ଯଶୋଭେ ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञेbhagavati harivallabhe manojñeଭଗବତି ହରିବଲ୍ଲଭେ ମନୋଜ୍ଞେ
त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ १५ ॥tribhuvanabhūtikari prasīda mahyam || 15 ||ତ୍ରିଭୁବନଭୂତିକରି ପ୍ରସୀଦ ମହ୍ଯମ୍ ॥ 15 ॥
श्लोक 16
दिग्हस्तिभिः कनककुम्भमुखावसृष्टdighastibhiḥ kanakakumbhamukhāvasṛṣṭaଦିଗ୍ହସ୍ତିଭିଃ କନକକୁମ୍ଭମୁଖାବସୃଷ୍ଟ
स्वर्वाहिनीविमलचारुजलाप्लुताङ्गीम् ।svarvāhinīvimalacārujalāplutāṅgīm |ସ୍ବର୍ବାହିନୀବିମଲଚାରୁଜଲାପ୍ଲୁତାଙ୍ଗୀମ୍ ।
प्रातर्नमामि जगता जननीमशेषprātarnamāmi jagatā jananīmaśeṣaପ୍ରାତର୍ନମାମି ଜଗତା ଜନନୀମଶେଷ
लोकाधिनाथगृहिणीममृताब्धिपुत्रीम् ॥ १६ ॥lokādhināthagṛhiṇīmamṛtābdhiputrīm || 16 ||ଲୋକାଧିନାଥଗୃହିଣୀମମୃତାବ୍ଧିପୁତ୍ରୀମ୍ ॥ 16 ॥
श्लोक 17
कमले कमलाक्षवल्लभे त्वंkamale kamalākṣavallabhe tvaṃକମଲେ କମଲାକ୍ଷବଲ୍ଲଭେ ତ୍ବଂ
करुणापूरतरङ्गितैरपाङ्गैः ।karuṇāpūrataraṅgitairapāṅgaiḥ |କରୁଣାପୂରତରଙ୍ଗିତୈରପାଙ୍ଗୈଃ ।
अवलोकय मामकिञ्चनानांavalokaya māmakiñcanānāṃଅବଲୋକଯ ମାମକିଞ୍ଚନାନାଂ
प्रथमं पात्रमकृत्रिमं दयायाः ॥ १७ ॥prathamaṃ pātramakṛtrimaṃ dayāyāḥ || 17 ||ପ୍ରଥମଂ ପାତ୍ରମକୃତ୍ରିମଂ ଦଯାଯାଃ ॥ 17 ॥
श्लोक 18
स्तुवन्ति ये स्तुतिभिरमीभिरन्वहंstuvanti ye stutibhiramībhiranvahaṃସ୍ତୁବନ୍ତି ଯେ ସ୍ତୁତିଭିରମୀଭିରନ୍ବହଂ
त्रयीमयीं त्रिभुवनमातरं रमाम् ।trayīmayīṃ tribhuvanamātaraṃ ramām |ତ୍ରଯୀମଯୀଂ ତ୍ରିଭୁବନମାତରଂ ରମାମ୍ ।
गुणाधिका गुरुतरभाग्यभाजिनोguṇādhikā gurutarabhāgyabhājinoଗୁଣାଧିକା ଗୁରୁତରଭାଗ୍ଯଭାଜିନୋ
भवन्ति ते भुवि बुधभाविताशयाः ॥ १८ ॥bhavanti te bhuvi budhabhāvitāśayāḥ || 18 ||ଭବନ୍ତି ତେ ଭୁବି ବୁଧଭାବିତାଶଯାଃ ॥ 18 ॥
19
इति श्रीमत्परमहंसपरिव्राजकाचार्यस्य श्रीगोविंदभगवत्पूज्यपादशिष्यस्य श्रीमच्छङ्करभगवतः कृतौ कनकधारास्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgoviṃdabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṅkarabhagavataḥ kṛtau kanakadhārāstotraṃ sampūrṇam ||ଇତି ଶ୍ରୀମତ୍ପରମହଂସପରିବ୍ରାଜକାଚାର୍ଯସ୍ଯ ଶ୍ରୀଗୋବିଂଦଭଗବତ୍ପୂଜ୍ଯପାଦଶିଷ୍ଯସ୍ଯ ଶ୍ରୀମଚ୍ଛଙ୍କରଭଗବତଃ କୃତୌ କନକଧାରାସ୍ତୋତ୍ରଂ ସମ୍ପୂର୍ଣମ୍ ॥
अन्य लिपि में पढ़ें: ગુજરાતી বাংলা தமிழ் తెలుగు ಕನ್ನಡ മലയാളം ਪੰਜਾਬੀ · देवनागरी पाठ से अक्षर-दर-अक्षर, अनुमानित
पाठ: श्री शङ्कराचार्य ग्रन्थावली, खण्ड 18 (स्तोत्राणि, द्वितीय भाग), श्री वाणी विलास प्रेस, मुद्रित पृ. 70–74 (स्कैन पृष्ठ 82–86), संस्कृत विकिस्रोत पर प्रमाणित; 18 श्लोक और पुष्पिका। 11 नवम्बर 2026 को अर्धश्लोक-स्तर पर मिलान: (ख) विकिस्रोत कनकधारास्तोत्रम् (संशोधन 399053, 22 श्लोक): 21 समान, 15 भिन्न; (ग) बृहत्स्तोत्ररत्नाकर 1912 (निर्णयसागर) djvu 177–179, OCR, 16 श्लोक भिन्न क्रम में: 3 समान, 23 भिन्न। तीन सुधार: श्लोक 5 बाह्वन्तरे और श्लोक 7 मय्यापतेत्तदिह (स्कैन में यही छपा है; प्रतिलिपि-भूल), श्लोक 6 ललितोरसि (मुद्रण में ललितारसि छपा है, दोनों साक्ष्य और सन्धि ललितोरसि देते हैं)। शेष भेद (हरे/हरेः, सपत्कराणि, जलाप्लुताङ्गीम्, भाग्यभाजिनो आदि) संस्करण के पाठ के रूप में रखे गए; विकिस्रोत के चार और 1912 के तीन अतिरिक्त श्लोक इस संस्करण में नहीं हैं।
रोमन पंक्ति देवनागरी से बना IAST लिप्यन्तरण है (ā = दीर्घ आ, ṃ = अनुस्वार, ḥ = विसर्ग, ś/ṣ = श/ष, c = च)। हिन्दी, अवधी और ब्रज पाठों में शब्द के अन्त का मौन 'अ' नहीं लिखा जाता। लिप्यन्तरण में वैदिक स्वर नहीं दिखते।
सम्बन्धित
माँ लक्ष्मी के और पाठ
- आरती · माँ लक्ष्मी ॐ जय लक्ष्मी माता Om Jai Lakshmi Mata
- चालीसा · माँ लक्ष्मी श्री लक्ष्मी चालीसा Shri Lakshmi Chalisa
- मन्त्र · माँ लक्ष्मी ॐ श्रीं महालक्ष्म्यै नमः Om Shreem Mahalakshmyai Namah
- पूजा विधि · माँ लक्ष्मी दिवाली लक्ष्मी-गणेश पूजा विधि: चरण-दर-चरण Diwali Lakshmi–Ganesh Puja Vidhi: Step-by-Step Guide
- बीज मन्त्र · माँ लक्ष्मी श्रीं (लक्ष्मी बीज) Shreem (bija of Lakshmi)
इन्हीं अवसरों के लिए
- आरती · भगवान विष्णु ॐ जय जगदीश हरे Om Jai Jagdish Hare
- स्तोत्र · माँ अन्नपूर्णा अन्नपूर्णा स्तोत्र Annapurna Stotram
- पूजा विधि · भगवान धन्वन्तरि धनतेरस पूजा विधि: धन्वंतरि, कुबेर, लक्ष्मी पूजन और यम दीपदान Dhanteras Puja Vidhi: Dhanvantari, Kuber, Lakshmi and Yama Deepdaan
- शान्ति मन्त्र असतो मा सद्गमय Asato Ma Sadgamaya
- सहस्रनाम · ललिता त्रिपुरसुन्दरी ललिता सहस्रनाम स्तोत्र Lalita Sahasranama Stotram
- स्तुति · माँ दुर्गा सर्वमङ्गलमाङ्गल्ये Sarva Mangala Mangalye
- बीज मन्त्र · शुक्र देव शुक्र बीज मन्त्र Shukra Beej Mantra
प्रश्न
कनकधारा स्तोत्र क्या है?
लक्ष्मी की "कनकधारा" स्तुति: अठारह श्लोकों में उनके कटाक्ष की महिमा, जो विष्णु पर टिका रहता है और सम्पत्ति-कल्याण देता है; अन्त में नमस्कार और नित्य पाठ का फल। परम्परा कहती है कि शङ्कर ने एक निर्धन स्त्री के लिए इसे गाया और सोने के आँवले बरसे।
कनकधारा स्तोत्र किस देवता से जुड़ा है?
कनकधारा स्तोत्र माँ लक्ष्मी से जुड़ा है। समृद्धि, कल्याण और शुभता की देवी, भगवान विष्णु की अर्धांगिनी; दीपावली और शुक्रवार को विशेष रूप से पूजित।
कनकधारा स्तोत्र का अर्थ क्या है?
संक्षिप्त भावार्थ, अनुवाद नहीं। जो हरि के पुलकित अंग पर वैसे ही विराजती हैं जैसे कलियों से सजे तमाल पर भ्रमरी, वे मंगलदेवता मुझे मंगल दें। समुद्र से उत्पन्न लक्ष्मी की दृष्टि, जो मुरारि के मुख पर लज्जा और प्रेम से आती-जाती है, मुझे श्री दे। नीलकमल-सी इन्दिरा की अर्ध-दृष्टि, जो देवों को भी इन्द्रपद देती है और विष्णु को आनन्दित करती है, क्षण भर मुझ पर ठहरे। मुकुन्द पर टिकी उनकी अधखुली प्रेमभरी आँखें और विष्णु के वक्ष पर पड़ती कटाक्ष-माला मुझे कल्याण दें। मेघ-श्याम विष्णु के वक्ष पर बिजली-सी चमकती भार्गवनन्दिनी, सब जगत की माता, मुझे भद्र दें और उनकी मन्द अलसाई अर्ध-दृष्टि मुझ पर पड़े। उनके नेत…
कनकधारा स्तोत्र का स्रोत क्या है?
श्री शंकराचार्य ग्रन्थावली, खण्ड 18 — श्री वाणी विलास प्रेस, श्रीरंगम — Vol. 18, printed pp. 70–74 (scan pages 82–86). परम्परा: स्मार्त।
क्या कनकधारा स्तोत्र के अलग-अलग संस्करण हैं?
यह स्तोत्र 18, 21 और 22 श्लोकों के रूपों में मिलता है; यहाँ वाणी विलास का 18-श्लोक पाठ है। विकिस्रोत की प्रतिलिपि श्लोक 12 के बाद नमोऽस्तु हेमाम्बुजपीठिकायै, नमोऽस्तु देव्यै भृगुनन्दनायै, नमोऽस्तु कान्त्यै कमलेक्षणायै और अन्त से पहले देवि प्रसीद जगदीश्वरि जोड़ती है; 1912 के बृहत्स्तोत्ररत्नाकर में 16 श्लोकों का "कनक(लक्ष्मी)स्तव" है जिसमें तीन अतिरिक्त नमोऽस्तु श्लोक हैं, इस संस्करण के 13–17 नहीं हैं, श्लोक 3, 8, 9 अन्य स्थान पर हैं और कई पाठ भिन्न हैं (आमीलितार्द्धम्, निषण्णे, गरुडजभामिनीति, प्रलयसिद्धिषु, गुणाश्रयायै)। छोटे भेद: अङ्गं हरे / हरेः, सपत्कराणि / सम्पत्कराणि, दिग्हस्तिभिः / दिग्घस्तिभिः, भाग्यभाजिनो / भागिनो।