सूक्त · माँ लक्ष्मी

श्री सूक्त Shri Suktam

श्री (लक्ष्मी) का वैदिक सूक्त, जिसमें अग्नि जातवेदा से स्वर्णवर्णा, तेजोमयी लक्ष्मी को लाने और अलक्ष्मी, दरिद्रता व अभाव को दूर करने की प्रार्थना है।

मूल / शास्त्रीय पाठ सम्पादकीय जाँच

PDF

मूल पाठ

मन्त्र 1

हिरण्यवर्णां हरिणीं सुवर्णरजतस्रजाम् ।hiraṇyavarṇāṃ hariṇīṃ suvarṇarajatasrajām |ਹਿਰਣ੍ਯਵਰ੍ਣਾਂ ਹਰਿਣੀਂ ਸੁਵਰ੍ਣਰਜਤਸ੍ਰਜਾਮ੍ ।

चन्द्रां हिरण्मयीं लक्ष्मीं जातवेदो म आवह ॥१॥candrāṃ hiraṇmayīṃ lakṣmīṃ jātavedo ma āvaha ||1||ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਂ ਹਿਰਣ੍ਮਯੀਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਜਾਤਵੇਦੋ ਮ ਆਵਹ ॥1॥

मन्त्र 2

तां म आवह जातवेदो लक्ष्मीमनपगामिनीम् ।tāṃ ma āvaha jātavedo lakṣmīmanapagāminīm |ਤਾਂ ਮ ਆਵਹ ਜਾਤਵੇਦੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਨਪਗਾਮਿਨੀਮ੍ ।

यस्यां हिरण्यं विन्देयं गामश्वं पुरुषानहम् ॥२॥yasyāṃ hiraṇyaṃ vindeyaṃ gāmaśvaṃ puruṣānaham ||2||ਯਸ੍ਯਾਂ ਹਿਰਣ੍ਯਂ ਵਿਨ੍ਦੇਯਂ ਗਾਮਸ਼੍ਵਂ ਪੁਰੁਸ਼ਾਨਹਮ੍ ॥2॥

मन्त्र 3

अश्वपूर्वां रथमध्यां हस्तिनादप्रबोधिनीम् ।aśvapūrvāṃ rathamadhyāṃ hastinādaprabodhinīm |ਅਸ਼੍ਵਪੂਰ੍ਵਾਂ ਰਥਮਧ੍ਯਾਂ ਹਸ੍ਤਿਨਾਦਪ੍ਰਬੋਧਿਨੀਮ੍ ।

श्रियं देवीमुपह्वये श्रीर्मा देवी जुषताम् ॥३॥śriyaṃ devīmupahvaye śrīrmā devī juṣatām ||3||ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਦੇਵੀਮੁਪਹ੍ਵਯੇ ਸ਼੍ਰੀਰ੍ਮਾ ਦੇਵੀ ਜੁਸ਼ਤਾਮ੍ ॥3॥

मन्त्र 4

कांसोस्मितां हिरण्यप्राकारामार्द्रां ज्वलन्तीं तृप्तांतर्पयन्तीम् ।kāṃsosmitāṃ hiraṇyaprākārāmārdrāṃ jvalantīṃ tṛptāṃtarpayantīm |ਕਾਂਸੋਸ੍ਮਿਤਾਂ ਹਿਰਣ੍ਯਪ੍ਰਾਕਾਰਾਮਾਰ੍ਦ੍ਰਾਂ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤੀਂ ਤ੍ਰਿਪ੍ਤਾਂਤਰ੍ਪਯਨ੍ਤੀਮ੍ ।

पद्मे स्थितां पद्मवर्णां तामिहोपह्वये श्रियम् ॥४॥padme sthitāṃ padmavarṇāṃ tāmihopahvaye śriyam ||4||ਪਦ੍ਮੇ ਸ੍ਥਿਤਾਂ ਪਦ੍ਮਵਰ੍ਣਾਂ ਤਾਮਿਹੋਪਹ੍ਵਯੇ ਸ਼੍ਰਿਯਮ੍ ॥4॥

मन्त्र 5

चन्द्रां प्रभासां यशसा ज्वलन्तीं श्रियं लोके देवजुष्टामुदाराम् ।candrāṃ prabhāsāṃ yaśasā jvalantīṃ śriyaṃ loke devajuṣṭāmudārām |ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਂ ਪ੍ਰਭਾਸਾਂ ਯਸ਼ਸਾ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤੀਂ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਲੋਕੇ ਦੇਵਜੁਸ਼੍ਟਾਮੁਦਾਰਾਮ੍ ।

तां पद्मिनीमीं शरणमहं प्रपद्येऽलक्ष्मीर्मे नश्यतां त्वां वृणे ॥५॥tāṃ padminīmīṃ śaraṇamahaṃ prapadye'lakṣmīrme naśyatāṃ tvāṃ vṛṇe ||5||ਤਾਂ ਪਦ੍ਮਿਨੀਮੀਂ ਸ਼ਰਣਮਹਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯੇਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ਮੇ ਨਸ਼੍ਯਤਾਂ ਤ੍ਵਾਂ ਵ੍ਰਿਣੇ ॥5॥

मन्त्र 6

आदित्यवर्णे तपसोऽधिजातो वनस्पतिस्तव वृक्षोऽथ बिल्वः ।ādityavarṇe tapaso'dhijāto vanaspatistava vṛkṣo'tha bilvaḥ |ਆਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਣੇ ਤਪਸੋਧਿਜਾਤੋ ਵਨਸ੍ਪਤਿਸ੍ਤਵ ਵ੍ਰਿਕ੍ਸ਼ੋਥ ਬਿਲ੍ਵਃ ।

तस्य फलानि तपसा नुदन्तु मायान्तरायाश्च बाह्या अलक्ष्मीः ॥६॥tasya phalāni tapasā nudantu māyāntarāyāśca bāhyā alakṣmīḥ ||6||ਤਸ੍ਯ ਫਲਾਨਿ ਤਪਸਾ ਨੁਦਨ੍ਤੁ ਮਾਯਾਨ੍ਤਰਾਯਾਸ਼੍ਚ ਬਾਹ੍ਯਾ ਅਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ॥6॥

मन्त्र 7

उपैतु मां देवसखः कीर्तिश्च मणिना सह ।upaitu māṃ devasakhaḥ kīrtiśca maṇinā saha |ਉਪੈਤੁ ਮਾਂ ਦੇਵਸਖਃ ਕੀਰ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਮਣਿਨਾ ਸਹ ।

प्रादुर्भूतोऽस्मि राष्ट्रेऽस्मिन् कीर्तिमृद्धिं ददातु मे ॥७॥prādurbhūto'smi rāṣṭre'smin kīrtimṛddhiṃ dadātu me ||7||ਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭੂਤੋਸ੍ਮਿ ਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰੇਸ੍ਮਿਨ੍ ਕੀਰ੍ਤਿਮ੍ਰਿਦ੍ਧਿਂ ਦਦਾਤੁ ਮੇ ॥7॥

मन्त्र 8

क्षुत्पिपासामलां ज्येष्ठामलक्ष्मीं नाशयाम्यहम् ।kṣutpipāsāmalāṃ jyeṣṭhāmalakṣmīṃ nāśayāmyaham |ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਮਲਾਂ ਜ੍ਯੇਸ਼੍ਠਾਮਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਨਾਸ਼ਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ ।

अभूतिमसमृद्धिं च सर्वान् निर्णुद मे गृहात् ॥८॥abhūtimasamṛddhiṃ ca sarvān nirṇuda me gṛhāt ||8||ਅਭੂਤਿਮਸਮ੍ਰਿਦ੍ਧਿਂ ਚ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਨਿਰ੍ਣੁਦ ਮੇ ਗ੍ਰਿਹਾਤ੍ ॥8॥

मन्त्र 9

गन्धद्वारां दुराधर्षां नित्यपुष्टां करीषिणीम् ।gandhadvārāṃ durādharṣāṃ nityapuṣṭāṃ karīṣiṇīm |ਗਨ੍ਧਦ੍ਵਾਰਾਂ ਦੁਰਾਧਰ੍ਸ਼ਾਂ ਨਿਤ੍ਯਪੁਸ਼੍ਟਾਂ ਕਰੀਸ਼ਿਣੀਮ੍ ।

ईश्वरीं सर्वभूतानां तामिहोपह्वये श्रियम् ॥९॥īśvarīṃ sarvabhūtānāṃ tāmihopahvaye śriyam ||9||ਈਸ਼੍ਵਰੀਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਤਾਮਿਹੋਪਹ੍ਵਯੇ ਸ਼੍ਰਿਯਮ੍ ॥9॥

मन्त्र 10

मनसः काममाकूतिं वाचः सत्यमशीमहि ।manasaḥ kāmamākūtiṃ vācaḥ satyamaśīmahi |ਮਨਸਃ ਕਾਮਮਾਕੂਤਿਂ ਵਾਚਃ ਸਤ੍ਯਮਸ਼ੀਮਹਿ ।

पशूनां रूपमन्नस्य मयि श्रीः श्रयतां यशः ॥१०॥paśūnāṃ rūpamannasya mayi śrīḥ śrayatāṃ yaśaḥ ||10||ਪਸ਼ੂਨਾਂ ਰੂਪਮਨ੍ਨਸ੍ਯ ਮਯਿ ਸ਼੍ਰੀਃ ਸ਼੍ਰਯਤਾਂ ਯਸ਼ਃ ॥10॥

मन्त्र 11

कर्दमेन प्रजा भूता मयि सम्भव कर्दम ।kardamena prajā bhūtā mayi sambhava kardama |ਕਰ੍ਦਮੇਨ ਪ੍ਰਜਾ ਭੂਤਾ ਮਯਿ ਸਮ੍ਭਵ ਕਰ੍ਦਮ ।

श्रियं वासय मे कुले मातरं पद्ममालिनीम् ॥११॥śriyaṃ vāsaya me kule mātaraṃ padmamālinīm ||11||ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਵਾਸਯ ਮੇ ਕੁਲੇ ਮਾਤਰਂ ਪਦ੍ਮਮਾਲਿਨੀਮ੍ ॥11॥

मन्त्र 12

आपः सृजन्तु स्निग्धानि चिक्लीत वस मे गृहे ।āpaḥ sṛjantu snigdhāni ciklīta vasa me gṛhe |ਆਪਃ ਸ੍ਰਿਜਨ੍ਤੁ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾਨਿ ਚਿਕ੍ਲੀਤ ਵਸ ਮੇ ਗ੍ਰਿਹੇ ।

नि च देवीं मातरं श्रियं वासय मे कुले ॥१२॥ni ca devīṃ mātaraṃ śriyaṃ vāsaya me kule ||12||ਨਿ ਚ ਦੇਵੀਂ ਮਾਤਰਂ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਵਾਸਯ ਮੇ ਕੁਲੇ ॥12॥

मन्त्र 13

आर्द्रां पुष्करिणीं पुष्टिं पिङ्गलां पद्ममालिनीम् ।ārdrāṃ puṣkariṇīṃ puṣṭiṃ piṅgalāṃ padmamālinīm |ਆਰ੍ਦ੍ਰਾਂ ਪੁਸ਼੍ਕਰਿਣੀਂ ਪੁਸ਼੍ਟਿਂ ਪਿਙ੍ਗਲਾਂ ਪਦ੍ਮਮਾਲਿਨੀਮ੍ ।

चन्द्रां हिरण्मयीं लक्ष्मीं जातवेदो म आवह ॥१३॥candrāṃ hiraṇmayīṃ lakṣmīṃ jātavedo ma āvaha ||13||ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਂ ਹਿਰਣ੍ਮਯੀਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਜਾਤਵੇਦੋ ਮ ਆਵਹ ॥13॥

मन्त्र 14

आर्द्रां यः करिणीं यष्टिं सुवर्णां हेममालिनीम् ।ārdrāṃ yaḥ kariṇīṃ yaṣṭiṃ suvarṇāṃ hemamālinīm |ਆਰ੍ਦ੍ਰਾਂ ਯਃ ਕਰਿਣੀਂ ਯਸ਼੍ਟਿਂ ਸੁਵਰ੍ਣਾਂ ਹੇਮਮਾਲਿਨੀਮ੍ ।

सूर्यां हिरण्मयीं लक्ष्मीं जातवेदो म आवह ॥१४॥sūryāṃ hiraṇmayīṃ lakṣmīṃ jātavedo ma āvaha ||14||ਸੂਰ੍ਯਾਂ ਹਿਰਣ੍ਮਯੀਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਜਾਤਵੇਦੋ ਮ ਆਵਹ ॥14॥

मन्त्र 15

तां म आवह जातवेदो लक्ष्मीमनपगामिनीम् ।tāṃ ma āvaha jātavedo lakṣmīmanapagāminīm |ਤਾਂ ਮ ਆਵਹ ਜਾਤਵੇਦੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਨਪਗਾਮਿਨੀਮ੍ ।

यस्यां हिरण्यं प्रभूतं गावो दास्योऽश्वान् विन्देयं पुरुषानहम् ॥१५॥yasyāṃ hiraṇyaṃ prabhūtaṃ gāvo dāsyo'śvān vindeyaṃ puruṣānaham ||15||ਯਸ੍ਯਾਂ ਹਿਰਣ੍ਯਂ ਪ੍ਰਭੂਤਂ ਗਾਵੋ ਦਾਸ੍ਯੋਸ਼੍ਵਾਨ੍ ਵਿਨ੍ਦੇਯਂ ਪੁਰੁਸ਼ਾਨਹਮ੍ ॥15॥

फलश्रुति 16

यः शुचिः प्रयतो भूत्वा जुहुयादाज्यमन्वहम् ।yaḥ śuciḥ prayato bhūtvā juhuyādājyamanvaham |ਯਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ਪ੍ਰਯਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਜੁਹੁਯਾਦਾਜ੍ਯਮਨ੍ਵਹਮ੍ ।

सूक्तं पञ्चदशर्चं च श्रीकामः सततं जपेत् ॥१६॥sūktaṃ pañcadaśarcaṃ ca śrīkāmaḥ satataṃ japet ||16||ਸੂਕ੍ਤਂ ਪਞ੍ਚਦਸ਼ਰ੍ਚਂ ਚ ਸ਼੍ਰੀਕਾਮਃ ਸਤਤਂ ਜਪੇਤ੍ ॥16॥

फलश्रुति 17

पद्मानने पद्म-ऊरु पद्माक्षि पद्मसम्भवे ।padmānane padma-ūru padmākṣi padmasambhave |ਪਦ੍ਮਾਨਨੇ ਪਦ੍ਮ-ਊਰੁ ਪਦ੍ਮਾਕ੍ਸ਼ਿ ਪਦ੍ਮਸਮ੍ਭਵੇ ।

त्वं मां भजस्व पद्माक्षि येन सौख्यं लभाम्यहम् ॥१७॥tvaṃ māṃ bhajasva padmākṣi yena saukhyaṃ labhāmyaham ||17||ਤ੍ਵਂ ਮਾਂ ਭਜਸ੍ਵ ਪਦ੍ਮਾਕ੍ਸ਼ਿ ਯੇਨ ਸੌਖ੍ਯਂ ਲਭਾਮ੍ਯਹਮ੍ ॥17॥

फलश्रुति 18

अश्वदायि गोदायि धनदायि महाधने ।aśvadāyi godāyi dhanadāyi mahādhane |ਅਸ਼੍ਵਦਾਯਿ ਗੋਦਾਯਿ ਧਨਦਾਯਿ ਮਹਾਧਨੇ ।

धनं मे जुषतां देवि सर्वकामांश्च देहि मे ॥१८॥dhanaṃ me juṣatāṃ devi sarvakāmāṃśca dehi me ||18||ਧਨਂ ਮੇ ਜੁਸ਼ਤਾਂ ਦੇਵਿ ਸਰ੍ਵਕਾਮਾਂਸ਼੍ਚ ਦੇਹਿ ਮੇ ॥18॥

फलश्रुति 19

पुत्रपौत्र धनं धान्यं हस्त्यश्वादिगवे रथम् ।putrapautra dhanaṃ dhānyaṃ hastyaśvādigave ratham |ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰ ਧਨਂ ਧਾਨ੍ਯਂ ਹਸ੍ਤ੍ਯਸ਼੍ਵਾਦਿਗਵੇ ਰਥਮ੍ ।

प्रजानां भवसि माता आयुष्मन्तं करोतु माम् ॥१९॥prajānāṃ bhavasi mātā āyuṣmantaṃ karotu mām ||19||ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਭਵਸਿ ਮਾਤਾ ਆਯੁਸ਼੍ਮਨ੍ਤਂ ਕਰੋਤੁ ਮਾਮ੍ ॥19॥

फलश्रुति 20

धनमग्निर्धनं वायुर्धनं सूर्यो धनं वसुः ।dhanamagnirdhanaṃ vāyurdhanaṃ sūryo dhanaṃ vasuḥ |ਧਨਮਗ੍ਨਿਰ੍ਧਨਂ ਵਾਯੁਰ੍ਧਨਂ ਸੂਰ੍ਯੋ ਧਨਂ ਵਸੁਃ ।

धनमिन्द्रो बृहस्पतिर्वरुणं धनमश्नुते ॥२०॥dhanamindro bṛhaspatirvaruṇaṃ dhanamaśnute ||20||ਧਨਮਿਨ੍ਦ੍ਰੋ ਬ੍ਰਿਹਸ੍ਪਤਿਰ੍ਵਰੁਣਂ ਧਨਮਸ਼੍ਨੁਤੇ ॥20॥

फलश्रुति 21

वैनतेय सोमं पिब सोमं पिबतु वृत्रहा ।vainateya somaṃ piba somaṃ pibatu vṛtrahā |ਵੈਨਤੇਯ ਸੋਮਂ ਪਿਬ ਸੋਮਂ ਪਿਬਤੁ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਾ ।

सोमं धनस्य सोमिनो मह्यं ददातु सोमिनः ॥२१॥somaṃ dhanasya somino mahyaṃ dadātu sominaḥ ||21||ਸੋਮਂ ਧਨਸ੍ਯ ਸੋਮਿਨੋ ਮਹ੍ਯਂ ਦਦਾਤੁ ਸੋਮਿਨਃ ॥21॥

फलश्रुति 22

न क्रोधो न च मात्सर्यं न लोभो नाशुभा मतिः ।na krodho na ca mātsaryaṃ na lobho nāśubhā matiḥ |ਨ ਕ੍ਰੋਧੋ ਨ ਚ ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਯਂ ਨ ਲੋਭੋ ਨਾਸ਼ੁਭਾ ਮਤਿਃ ।

भवन्ति कृतपुण्यानां भक्तानां श्रीसूक्तं जपेत्सदा ॥२२॥bhavanti kṛtapuṇyānāṃ bhaktānāṃ śrīsūktaṃ japetsadā ||22||ਭਵਨ੍ਤਿ ਕ੍ਰਿਤਪੁਣ੍ਯਾਨਾਂ ਭਕ੍ਤਾਨਾਂ ਸ਼੍ਰੀਸੂਕ੍ਤਂ ਜਪੇਤ੍ਸਦਾ ॥22॥

फलश्रुति 32

सरसिजनिलये सरोजहस्ते धवलतरांशुक गन्धमाल्यशोभे।sarasijanilaye sarojahaste dhavalatarāṃśuka gandhamālyaśobhe|ਸਰਸਿਜਨਿਲਯੇ ਸਰੋਜਹਸ੍ਤੇ ਧਵਲਤਰਾਂਸ਼ੁਕ ਗਨ੍ਧਮਾਲ੍ਯਸ਼ੋਭੇ।

भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥३२॥bhagavati harivallabhe manojñe tribhuvanabhūtikari prasīda mahyam ||32||ਭਗਵਤਿ ਹਰਿਵਲ੍ਲਭੇ ਮਨੋਜ੍ਞੇ ਤ੍ਰਿਭੁਵਨਭੂਤਿਕਰਿ ਪ੍ਰਸੀਦ ਮਹ੍ਯਮ੍ ॥32॥

फलश्रुति 33

विष्णुपत्नीं क्षमां देवीं माधवीं माधवप्रियाम् ।viṣṇupatnīṃ kṣamāṃ devīṃ mādhavīṃ mādhavapriyām |ਵਿਸ਼੍ਣੁਪਤ੍ਨੀਂ ਕ੍ਸ਼ਮਾਂ ਦੇਵੀਂ ਮਾਧਵੀਂ ਮਾਧਵਪ੍ਰਿਯਾਮ੍ ।

विष्णोः प्रियसखीं देवीं नमाम्यच्युतवल्लभाम् ॥३३॥viṣṇoḥ priyasakhīṃ devīṃ namāmyacyutavallabhām ||33||ਵਿਸ਼੍ਣੋਃ ਪ੍ਰਿਯਸਖੀਂ ਦੇਵੀਂ ਨਮਾਮ੍ਯਚ੍ਯੁਤਵਲ੍ਲਭਾਮ੍ ॥33॥

फलश्रुति 34

महालक्ष्म्यै च विद्महे विष्णुपत्न्यै च धीमहि ।mahālakṣmyai ca vidmahe viṣṇupatnyai ca dhīmahi |ਮਹਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯੈ ਚ ਵਿਦ੍ਮਹੇ ਵਿਸ਼੍ਣੁਪਤ੍ਨ੍ਯੈ ਚ ਧੀਮਹਿ ।

तन्नो लक्ष्मीः प्रचोदयात् ॥३४॥tanno lakṣmīḥ pracodayāt ||34||ਤਨ੍ਨੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਪ੍ਰਚੋਦਯਾਤ੍ ॥34॥

फलश्रुति 35

श्रीवर्चस्यमायुष्यमारोग्यमाविधात् पवमानं महीयते ।śrīvarcasyamāyuṣyamārogyamāvidhāt pavamānaṃ mahīyate |ਸ਼੍ਰੀਵਰ੍ਚਸ੍ਯਮਾਯੁਸ਼੍ਯਮਾਰੋਗ੍ਯਮਾਵਿਧਾਤ੍ ਪਵਮਾਨਂ ਮਹੀਯਤੇ ।

धनं धान्यं पशुं बहुपुत्रलाभं शतसंवत्सरं दीर्घमायुः ॥३५॥dhanaṃ dhānyaṃ paśuṃ bahuputralābhaṃ śatasaṃvatsaraṃ dīrghamāyuḥ ||35||ਧਨਂ ਧਾਨ੍ਯਂ ਪਸ਼ੁਂ ਬਹੁਪੁਤ੍ਰਲਾਭਂ ਸ਼ਤਸਂਵਤ੍ਸਰਂ ਦੀਰ੍ਘਮਾਯੁਃ ॥35॥

अन्य लिपि में पढ़ें: ગુજરાતી বাংলা தமிழ் తెలుగు ಕನ್ನಡ മലയാളം ଓଡ଼ିଆ · देवनागरी पाठ से अक्षर-दर-अक्षर, अनुमानित

पाठ: संस्कृत विकिस्रोत "श्रीसूक्तम्" (संशोधन 287919) का दूसरा, "अन्यः पाठः" शीर्षक पाठ; पहले पाठ में अनेक टंकण-भूलें हैं। मन्त्र १–१५ ऋग्वेद खिल सूक्त हैं, १६ फलश्रुति। 11 नवम्बर 2026 को विकिस्रोत "श्री सूक्तम्" (संशोधन 33113), GRETIL ऋग्वेद-खिलानि (खिल २.६) और मन्त्रपुष्पम् (रामकृष्ण मठ) की OCR से मिलान। एक संशोधन: मन्त्र ९ में दुराधर्षान् → दुराधर्षां (चारों साक्ष्य)। अन्य भेद (प्रादुर्भूतोऽस्मि राष्ट्रे, १३–१४ का क्रम, मम आवह आदि) संस्करण-भेद हैं, संस्करण का पाठ रखा गया। आगे के २० श्लोकों में से केवल वे दस जोड़े गए जो दोनों देवनागरी साक्ष्यों में हैं (१७–२२, ३२–३५), फलश्रुति के रूप में, संस्करण की संख्या के साथ; महालक्ष्म्यै/विष्णुपत्न्यै रूप अल्पमत पाठ है, टिप्पणी में दर्ज।

रोमन पंक्ति देवनागरी से बना IAST लिप्यन्तरण है (ā = दीर्घ आ, ṃ = अनुस्वार, ḥ = विसर्ग, ś/ṣ = श/ष, c = च)। हिन्दी, अवधी और ब्रज पाठों में शब्द के अन्त का मौन 'अ' नहीं लिखा जाता। लिप्यन्तरण में वैदिक स्वर नहीं दिखते।

माँ लक्ष्मी के और पाठ

इन्हीं अवसरों के लिए

प्रश्न

श्री सूक्त क्या है?

श्री (लक्ष्मी) का वैदिक सूक्त, जिसमें अग्नि जातवेदा से स्वर्णवर्णा, तेजोमयी लक्ष्मी को लाने और अलक्ष्मी, दरिद्रता व अभाव को दूर करने की प्रार्थना है।

श्री सूक्त किस देवता से जुड़ा है?

श्री सूक्त माँ लक्ष्मी से जुड़ा है। समृद्धि, कल्याण और शुभता की देवी, भगवान विष्णु की अर्धांगिनी; दीपावली और शुक्रवार को विशेष रूप से पूजित।

श्री सूक्त का अर्थ क्या है?

संक्षिप्त भावार्थ, अनुवाद नहीं। जातवेदा अग्नि से प्रार्थना है कि वे स्वर्णवर्णा, स्वर्ण-रजत मालाओं वाली, चन्द्र-सी, कभी न जाने वाली लक्ष्मी को लाएँ, जिनमें सोना, गौ, अश्व और जन मिलते हैं। हस्ति-नाद और रथों से जिनका आगमन सूचित होता है, जो पद्म पर स्थित, पद्मवर्णा, मुस्काती और सबको तृप्त करने वाली हैं, उनकी शरण ली जाती है ताकि अलक्ष्मी नष्ट हो। तप से उत्पन्न बिल्व वृक्ष से भीतरी-बाहरी अलक्ष्मी हटाने की प्रार्थना है; क्षुधा-पिपासा और ज्येष्ठा अलक्ष्मी घर से निकाली जाती हैं; गन्धद्वारा, दुराधर्षा, नित्यपुष्टा श्री का आवाहन है; कर्दम और चिक्लीत से माता श्री को कुल में बसाने को कहा गया है। फलश्रु…

श्री सूक्त का स्रोत क्या है?

ऋग्वेद (शाकल शाखा) — Rigveda khila (appendix) recited after 5.87. परम्परा: वैदिक।

क्या श्री सूक्त के अलग-अलग संस्करण हैं?

ऋग्वेद खिल में पन्द्रह मन्त्र हैं; सोलहवाँ (यः शुचिः) फलश्रुति है, और पाठ-परम्परा में कुछ से लेकर बीस तक और श्लोक जोड़े जाते हैं (पद्मानने, अश्वदायि, धनमग्निः, वैनतेय, न क्रोधो, सरसिजनिलये, विष्णुपत्नीं, लक्ष्मी गायत्री, श्रीवर्चस्यम्; दक्षिण की पुस्तकों में या सा पद्मासनस्था, लक्ष्मीं क्षीरसमुद्र, सिद्धलक्ष्मीः, वरांकुशौ, सर्वमङ्गलमाङ्गल्ये, ऋणरोगादि भी)। यहाँ केवल वे परिशिष्ट श्लोक हैं जो दोनों विकिस्रोत प्रतिलिपियों में हैं। १३–१४ का क्रम और म आवह/मम आवह, प्रबोधिनीम्/प्रमोदिनीम्, राष्ट्रे/सुराष्ट्रे, कुले/गृहे, महालक्ष्म्यै/महालक्ष्मी जैसे पाठ संस्करणों में भिन्न हैं।

व्हाट्सऐप