सीता नवमी (जानकी नवमी)
माता सीताको प्राकट्य दिवस।
यो उपकरणमा चाडपर्वका रिमाइन्डर सुरु छन्। सबै रिमाइन्डर व्यवस्थापन गर्नुहोस्
बिटा स्वचालित ज्योतिष समीक्षाको प्रतीक्षामा रहेका नियम
यस चाडको मिति नियम दस्तावेजमा लेखिएअनुसार ठ्याक्कै लागू गरिएको छ, तर यो अझै प्लेटफर्मको ज्योतिष समीक्षा (शास्त्रीय ग्रन्थ र प्रकाशित पञ्चाङ्गहरूसँग गरिने स्वचालित समीक्षा) मा उत्तीर्ण भएको छैन। क्षेत्रीय पञ्चाङ्गहरू फरक हुन सक्छन्; आफ्नो कुलपुरोहित वा स्थानीय मन्दिरसँग पक्का गर्नुहोस्।
- वर्गजयन्ती
- देवतामाता सीता
- निर्धारक तिथि / क्षणशुक्ल पक्ष नवमी: देखि
- चान्द्र महिनावैशाख शुक्ल पक्ष (अमान्त र पूर्णिमान्तमा उही नाम)
2027 मे 14, शुक्रबार का समयहरू
- मध्याह्न देखि 2 घण्टा 42 मिनेट · 14/05/2027 (शुक्र)
लागू नियम: स्मार्त — तिथिले आवश्यक काल यसै दिन मात्र व्याप्त गर्छ।
सीता नवमी (जानकी नवमी) बारे
महत्त्व
Sita Navami, also called Janaki Navami or Sita Jayanti, marks the appearance of Sita, the daughter of King Janaka of Mithila and the consort of Rama. In the Valmiki Ramayana (Bala Kanda, sarga 66) Janaka himself tells how, as he was ploughing a field for a sacrifice, the girl rose from the furrow, and he named her Sita, the furrow; she is therefore called ayonija, not born of a womb, and Bhumija, daughter of the Earth.
Tradition honours Sita as the embodiment of steadfastness, dignity and devotion, and in Vaishnava theology as Lakshmi. The epic closes her story where it began: in the Uttara Kanda, asked to prove her purity once more, she calls on the Earth, who receives her back. Sita Navami falls a month after Ram Navami, on the same tithi of the bright fortnight, and many devotees keep the two days as a pair.
कसरी र कहाँ मनाइन्छ
The day is kept with special devotion in Mithila: at Sitamarhi in Bihar, where Punaura Dham is revered as the place of Sita’s appearance, and at Janakpur in Nepal, as well as at Ayodhya and in Rama temples across North India. Some traditions keep a separate Janaki Jayanti or Sita Ashtami on Phalguna Krishna Ashtami (Purnimanta), which is Magha Krishna Ashtami in the Amanta calendar.
विधि-विधान
Married women in many families keep a fast and worship Sita and Rama together, often with Janaka, Sunayana and the Earth, offering flowers, sindoor and items of married life. Temples hold abhisheka and midday aarti, devotees recite the Janaki stotra or the Sita episodes of the Ramayana and the Ramcharitmanas, and in Mithila the day is kept with songs and community feasts.
मिति कसरी निर्धारण गरिन्छ
Sita Navami is Vaishakha Shukla Navami, the same month name in the Amanta and Purnimanta calendars. Like Ram Navami, it is fixed by midday: the day is the one on which Navami prevails during Madhyahna, the third of the five equal parts of the daytime. If Navami covers part of Madhyahna on two days, the day with the greater coverage is taken; if it covers Madhyahna on neither, the day on which it prevails longest.
स्रोतहरू
- Valmiki Ramayana, Bala Kanda, sarga 66 (Janaka’s account of Sita rising from the furrow)
- Valmiki Ramayana, Uttara Kanda (Sita’s return to the Earth)
- Encyclopaedia Britannica: Rama
क्षेत्र, समुदाय र परिवारअनुसार चलन फरक हुन्छन्; यो विवरण पृष्ठभूमि हो, निर्देशन होइन। माथिको मिति यस पृष्ठमा देखाइएको नियमअनुसार गणना गरिएको हो।
मिति कसरी निर्धारण हुन्छ
- मिति वैशाख शुक्ल पक्ष नवमी हो; अमान्त र पूर्णिमान्त दुवै पद्धतिमा महिनाको नाम उही हो।
- यो तिथि मध्याह्न मा रहने दिन पर्छ — दिनमानको तेस्रो पाँचौँ भाग, मध्याह्नवरपर।
- तिथि लगातार दुई दिन त्यस समयमा रहे, त्यो अवधिको बढी भाग ओगट्ने दिन लिइन्छ।
- तिथिले कुनै पनि दिन त्यो अवधि छुँदैन भने (क्षय तिथि), तिथि सबैभन्दा लामो रहने हिन्दू दिन प्रयोग गरिन्छ।
- उही नामको अधिक महिना भएको वर्षमा यो सामान्य (निज) महिनामा मनाइन्छ।
परम्परागत भिन्नता
यो छानिएको स्थानका लागि माथि देखाइएको नियमले दिएको मिति हो। यो मात्र मान्य मिति होइन: क्षेत्रीय पञ्चाङ्ग, पारिवारिक चलन र सम्प्रदायहरूले फरक दिन मनाउन सक्छन्।
नियमको स्रोत: Tithi–kaal rule of the Dharmashastra digests (Nirnaya Sindhu / Dharma Sindhu), as applied by modern drik-ganita (computed) Panchangs
परम्परा क्षेत्र र पञ्चाङ्ग पद्धतिअनुसार फरक हुन सक्छ। समयहरू छानिएको स्थान, समय क्षेत्र र गणना प्रोफाइलका लागि देखाइएका छन्।
गणना: इन्जिन 1.4.2 · नियम rules-2026-10-21-2ab12b5d · प्रोफाइल north-lahiri-calibrated v1 · अयनांश lahiri_drik_compat · astronomy-engine@2.1.19 · Asia/Kolkata
2026 का मितिहरू
| मिति | निर्धारक तिथि / क्षण | समयावधिहरू | निर्णय टिप्पणी |
|---|---|---|---|
| 25/04/2026 (शनि)
वैशाख शुक्ल पक्ष (अमान्त र पूर्णिमान्तमा उही नाम) |
शुक्ल पक्ष नवमी: देखि |
|
मानक नियम लागू |
2027 का मितिहरू
| मिति | निर्धारक तिथि / क्षण | समयावधिहरू | निर्णय टिप्पणी |
|---|---|---|---|
| 14/05/2027 (शुक्र)
अर्को
वैशाख शुक्ल पक्ष (अमान्त र पूर्णिमान्तमा उही नाम) |
शुक्ल पक्ष नवमी: देखि |
|
मानक नियम लागू |